Dodatek za tajne nauczanie - komu przysługuje i ile wynosi wsparcie?

Dodatek za tajne nauczanie to specjalne świadczenie przeznaczone dla nauczycieli, którzy w trudnych warunkach okupacyjnych okresu II wojny światowej, zdecydowali się na kontynuację edukacji w podziemiu. Nauczyciele ci są uznawani za bohaterów edukacyjnych, którzy swoim poświęceniem przyczynili się do zachowania polskiej tożsamości i kultury. Współcześnie mają oni prawo do dodatkowego wsparcia finansowego, jako uznanie ich wkładu w edukację.

Czytaj także: Dodatek pielęgnacyjny. Od 1 marca podwyżka

Dodatek jest przyznawany nauczycielom, którzy spełniają określone warunki, takie jak posiadanie prawa do renty lub emerytury. Aby uzyskać to świadczenie, konieczne jest złożenie wniosku do ZUS-u, do którego należy dołączyć odpowiednie zaświadczenie z kuratorium potwierdzające wykonywanie zawodu w trakcie okupacji. Warto podkreślić, że dodatek ten nie jest przyznawany automatycznie, a jego przyznanie wymaga aktywności ze strony uprawnionego.

Od 1 marca 2025 r. kwota dodatku za tajne nauczanie wynosi dokładnie 348,22 zł miesięcznie. Jest to suma stanowiąca 10 proc. przeciętnego miesięcznego wynagrodzenia w poprzedzającym kwartale kalendarzowym. Oznacza to, że wysokość tego świadczenia jest ściśle powiązana z poziomem dochodów w kraju i może ulegać zmianie w zależności od sytuacji ekonomicznej. Dodatkowo, warto zauważyć, że nauczyciele, którzy otrzymują już inne dodatki lub świadczenia z tytułu swojej działalności w czasie okupacji, mogą nie być uprawnieni do uzyskania tego konkretnego dodatku.

Czytaj także: Ponad 1200 zł dla nauczycieli. Premię dostaną tylko niektórzy

Taka sytuacja pojawia się w momencie, gdy emerytowi przysługuje również dodatek kombatancki. Wówczas na konto osoby uprawnionej trafia wyższe świadczenie lub wybrane przez świadczeniobiorcę.

Dodatek jest skierowany wyłącznie do nauczycieli, którzy nie tylko uczyli w czasie niemieckiej okupacji, ale także do tych, którzy przed 1 września 1939 r. prowadzili nauczanie w polskich szkołach na terenie III Rzeszy lub Wolnego Miasta Gdańska. Otrzymanie tego dodatku nie jest jednak rzeczą oczywistą i wymaga spełnienia kilku kluczowych warunków. Kluczowe jest nie tylko posiadanie zaświadczenia z kuratorium o pracy w tym czasie, ale także fakt, że uprawniony nauczyciel nie może równocześnie pobierać podobnego rodzaju wsparcia finansowego z innego tytułu. Tym samym dodatek stanowi formę jednorazowej gratyfikacji, która podkreśla znaczenie edukatorów w trudnych czasach.

Proces ubiegania się o dodatek jest dość formalny i wymaga kilku kroków. Pierwszym i najważniejszym jest złożenie wniosku do ZUS-u, co stanowi decyzję indywidualną przyszłego beneficjenta świadczenia. Do tego wniosku należy dołączyć zaświadczenie z kuratorium oświaty, które jednoznacznie potwierdzi, że nauczyciel w czasach okupacji aktywnie uczestniczył w edukacyjnych działaniach podziemnych. Takie zaświadczenie nie tylko wspiera formalną aplikację, ale także stanowi kluczowy dowód historycznej działalności w edukacji.

Czytaj także: Koniec dodatku 330,07 zł miesięcznie. Ile wyniesie podwyżka?

Wniosek można złożyć osobiście w wybranym oddziale ZUS lub skorzystać z pomocy pełnomocnika. Możliwe jest także złożenie wniosku listownie za pomocą Poczty Polskiej.

Po analizie wniosku oraz załączonej dokumentacji oraz ewentualnym przeprowadzeniu postępowania wyjaśniającego, organ rentowy ma 30 dni na podjęcie decyzji w sprawie przyznania dodatku. Warto pamiętać, że od negatywnej decyzji można się odwołać - dokonamy tego zarówno pisemnie, jak i ustnie, wnosząc zmiany do protokołu sporządzonego przez odpowiednią jednostkę organizacyjną ZUS i składając zażalenie do sądu okręgowego. Mamy na to miesiąc od doręczenia decyzji.