Od początku 2024 r. polskie bankomaty wyposażone są w rozwiązania, które mają utrudniać złodziejom wykorzystanie skradzionej gotówki. W przypadku próby włamania do urządzenia system może uruchomić specjalny mechanizm i trwale zabarwić znajdujące się w nim banknoty.
Zielona albo czerwona plama na banknocie. Co oznacza?
Barwnik może mieć zielony albo czerwony kolor. Wnika w papier od jego krawędzi w kierunku środka, pozostawiając charakterystyczne ślady.
Taki banknot nie powinien trafić do kolejnego użytkownika. NBP zaleca, aby w przypadku podejrzenia, że pieniądze zostały zabarwione podczas działania systemu neutralizacji, odmówić ich przyjęcia i poprosić o inny banknot.
Nie warto również próbować samodzielnie usuwać plam. Chemiczne środki mogą dodatkowo uszkodzić papier, jego kolor oraz zabezpieczenia stosowane na polskich banknotach.
Co zrobić, jeśli bankomat wyda taki banknot?
Teoretycznie nie powinniśmy otrzymać zabarwionych pieniędzy z bankomatu. NBP wskazuje, że jest to mało prawdopodobne.
Jeśli jednak taka sytuacja się wydarzy, najlepiej od razu skontaktować się z bankiem prowadzącym rachunek i złożyć reklamację. Ważne jest, aby nie próbować później wykorzystać podejrzanego banknotu w sklepie czy innym punkcie usługowym.
Problem jest większy, jeśli taki banknot trafi do nas w inny sposób.
Masz taki banknot? Czeka cię formalna procedura
Osoba, która weszła w posiadanie zabarwionego banknotu, nie może po prostu wymienić go w dowolnym banku tak jak zwykłego uszkodzonego pieniądza.
Zgodnie z zasadami NBP taki banknot należy przedstawić w wybranym oddziale okręgowym Narodowego Banku Polskiego. Konieczne jest również zawiadomienie policji o podejrzeniu popełnienia przestępstwa.
Na zwrot pieniędzy trzeba poczekać. Wymiana może nastąpić dopiero po otrzymaniu odpowiedniego postanowienia, m.in. o odmowie wszczęcia śledztwa, albo po zakończeniu postępowania prowadzonego przez organy ścigania.
Dlatego charakterystycznej czerwonej czy zielonej plamy nie należy ignorować. Może ona wskazywać, że banknot jest powiązany z próbą kradzieży gotówki.
Nie każda plama oznacza kłopoty
Jednocześnie zwykłe zabrudzenie banknotu nie oznacza automatycznie, że został on zneutralizowany przez system antykradzieżowy.
Zużyte lub uszkodzone pieniądze mogą nadal być wymienione. Dotyczy to m.in. banknotów postrzępionych, naddartych, podklejonych, przerwanych, zabrudzonych czy zaplamionych, o ile nie ma podejrzenia, że są nieautentyczne, a ich nominał można bez problemu rozpoznać.
Takie pieniądze można wymienić w kasie dowolnego banku działającego w Polsce. Jeśli banknot lub moneta nie spełnia warunków pozwalających na wymianę bezpośrednio w banku, instytucja może przyjąć je na podstawie wniosku i przekazać do centrali NBP.
W przypadku charakterystycznego czerwonego lub zielonego zabarwienia sytuacja wygląda jednak zupełnie inaczej. Zanim spróbujemy takim banknotem zapłacić, lepiej sprawdzić, skąd mogło pochodzić zabrudzenie.
