W tym artykule:
Projekt nie oznacza rewolucji w całym cenniku usług notarialnych, ale dla wielu osób może przełożyć się na wyższe koszty załatwiania ważnych spraw rodzinnych i majątkowych. Najmocniej widać to przy dziedziczeniu, sporządzaniu testamentów i pełnomocnictwach.
Resort sprawiedliwości tłumaczy, że obecne przepisy opierają się na realiach ekonomicznych sprzed ponad 20 lat. W uzasadnieniu projektu wskazano wzrost kosztów pracy, utrzymania kancelarii i większą złożoność czynności notarialnych. Ministerstwo argumentuje też, że stawki powinny odpowiadać warunkom, które pozwalają zachować niezależność i bezstronność notariusza.
Które opłaty notarialne mogą wzrosnąć?
Najbardziej konkretne zmiany dotyczą czynności spadkowych. Maksymalne wynagrodzenie za sporządzenie aktu poświadczenia dziedziczenia ustawowego lub testamentowego ma wzrosnąć z 50 zł do 200 zł. Z kolei przy akcie poświadczenia dziedziczenia testamentowego z zapisem windykacyjnym stawka maksymalna ma wynieść 300 zł zamiast 100 zł.
Wyższa ma być także opłata za protokół dziedziczenia. Projekt przewiduje wzrost ze 100 zł do 200 zł. Dla osób porządkujących sprawy po śmierci bliskiego to jedna z ważniejszych zmian, bo właśnie te czynności często otwierają drogę do dalszych formalności związanych z majątkiem.
Najważniejsze propozycje można zebrać w kilku punktach:
- akt poświadczenia dziedziczenia: z 50 zł do 200 zł,
- akt poświadczenia dziedziczenia z zapisem windykacyjnym: z 100 zł do 300 zł,
- protokół dziedziczenia: ze 100 zł do 200 zł,
- pełnomocnictwo do jednej czynności: z 30 zł do 100 zł,
- pełnomocnictwo do więcej niż jednej czynności: ze 100 zł do 200 zł,
- czynności poza kancelarią w porze dziennej: limit dopłaty z 50 zł do 100 zł,
- czynności poza kancelarią w porze nocnej i w dni wolne: ze 100 zł do 200 zł.
Testamenty i spadki mogą odczuć zmiany najmocniej
Właśnie sprawy testamentowe i spadkowe stają się dziś osią zmian. Money.pl przypominał, że najprostszy testament notarialny kosztuje 50 zł netto, czyli 61,50 zł brutto, a bardziej rozbudowane rozwiązania są droższe. Jednocześnie WP Finanse opisywało rządowe rozważania nad usunięciem testamentu urzędowego z Kodeksu cywilnego.
To ważne, bo obecnie testament urzędowy kosztuje ok. 22 zł. Jeśli ta forma zniknie, część osób będzie musiała wybierać między testamentem własnoręcznym a notarialnym, a to może podnieść koszt zabezpieczenia ostatniej woli. W tle jest też spór o dostępność usług notarialnych poza największymi miastami.
Nie tylko stawki. Zmienia się też praktyka załatwiania spraw
Warto także wspomnieć o zmianach ważnych dla spadkobierców nieruchomości. Od 17 marca notariusz może zająć się złożeniem wniosku do sądu o wpis do księgi wieczystej. W praktyce oznacza to mniej formalności po stronie spadkobiercy i możliwość załatwienia większej części spraw podczas jednej wizyty.
Koszt takiej usługi oszacowano na ok. 500 zł plus opłata sądowa. To pokazuje, że w 2026 r. rozmowa o opłatach notarialnych nie będzie dotyczyć wyłącznie samych podwyżek stawek, ale też tego, za jakie uproszczenia i wygodę klient faktycznie płaci.
