W tym artykule:
Z darmowego testu HPV HR mogą skorzystać kobiety w wieku od 25 do 64 lat, które mają ubezpieczenie w NFZ. W programie liczy się rok urodzenia, a sama rejestracja nie wymaga skierowania. To najważniejsza zmiana dla pacjentek, które do tej pory kojarzyły profilaktykę raka szyjki macicy głównie z klasyczną cytologią.
Badanie można wykonać raz na 5 lat, jeśli wynik jest ujemny i lekarz nie widzi potrzeby wcześniejszej kontroli. Kobiety po leczeniu nowotworu szyjki macicy powinny ustalić dalszy tryb badań z lekarzem. Program ma więc jasne zasady, ale uwzględnia również sytuacje wymagające indywidualnej decyzji.
Test HPV HR zastąpił tradycyjną cytologię
Podstawowym badaniem przesiewowym w kierunku raka szyjki macicy stał się test molekularny HPV HR. To rozwiązanie uznano za skuteczniejsze od tradycyjnej cytologii, bo pozwala wykryć obecność wirusa wysokiego ryzyka, który odpowiada za rozwój większości przypadków raka szyjki macicy.
Samo badanie jest krótkie i bezbolesne. Lekarz albo położna pobiera wymaz z szyjki macicy, a materiał trafia do analizy. W części placówek badanie można wykonać nie tylko w poradni ginekologiczno-położniczej, ale też w POZ, jeśli pracuje tam położna z odpowiednimi kwalifikacjami.
Przy ujemnym wyniku ryzyko zachorowania w najbliższych latach jest bardzo niskie. To właśnie dlatego w nowym programie możliwe było wydłużenie odstępu między badaniami. Z kolei dodatni wynik nie oznacza rozpoznania raka, ale jest sygnałem do dalszej oceny.
Co dzieje się po wyniku i jak zapisać się na badanie?
Jeśli test HPV HR wyjdzie dodatni, z tej samej próbki laboratorium automatycznie wykona cytologię płynną LBC. Pacjentka nie musi więc umawiać kolejnej wizyty tylko po to, by ponownie pobrać materiał. Gdy cytologia wykaże nieprawidłowości, lekarz może skierować kobietę na pogłębioną diagnostykę, w tym kolposkopię albo badanie histopatologiczne.
Termin kolejnego badania zależy od wyniku i sytuacji zdrowotnej pacjentki. Przy prawidłowym wyniku zwykle mowa o pięciu latach, ale przy wyniku dodatnim i prawidłowej cytologii kontrola może zostać zalecona po 12 miesiącach.
Na darmowy test HPV można zapisać się przez Internetowe Konto Pacjenta, aplikację mojeIKP albo bezpośrednio w placówce, która ma kontrakt z NFZ. System e-rejestracji pokazuje dostępne terminy z wyprzedzeniem, a w wielu miejscach nadal są wolne miejsca.
Dlaczego warto skorzystać z programu NFZ?
Rak szyjki macicy przez długi czas może nie dawać objawów. Dlatego program NFZ opiera się na badaniu, które ma wychwycić zagrożenie wcześniej, zanim pojawią się poważniejsze zmiany. Przedstawiciele NFZ podkreślali, że regularna profilaktyka pozwala wykrywać stany przednowotworowe oraz wczesne zmiany chorobowe.
Dla pacjentek najważniejsze są dziś trzy informacje: badanie jest bezpłatne, nie wymaga skierowania i można je umówić szybko, także online. W praktyce oznacza to prostszy dostęp do profilaktyki i mniej powodów, by odkładać wizytę na później.
W dziennikarstwie od ponad 15 lat – głównie w redakcjach technologicznych oraz poświęconych grom komputerowym, w ekipie o2 od sierpnia 2023 roku. Absolwent Uniwersytetu Jagiellońskiego i krakowskiego X Liceum Ogólnokształcącego. Fan tenisa, gier strategicznych i wierny kibic Wisły Kraków. Miłośnik sushi (koniecznie z sosem kabayaki!). W wolnych chwilach lubię pokonywać sporo kilometrów – zarówno za kierownicą samochodu, jak i roweru.
