Rolnik pracował 30 lat. Tyle dostaje z KRUS. "Niesprawiedliwe"
Po 30 latach pracy w gospodarstwie wielu rolników otrzymuje emeryturę z KRUS w wysokości niewiele wyższej od minimum socjalnego. Według doniesień rolnicy domagają się reformy systemu i podkreślają niesprawiedliwość wobec osób ubezpieczonych w innych instytucjach.
Najważniejsze informacje
- Świadczenie z KRUS po 30 latach pracy to zaledwie 2 136 zł brutto miesięcznie.
- Przeciętna emerytura rolnicza pozostaje znacznie niższa niż w ZUS.
- Resort rolnictwa zapowiada analizę i rozważenie zmian, ale brak konkretów.
Emerytura z KRUS poniżej oczekiwań rolników
Wielu rolników, którzy przez dziesięciolecia prowadzili swoje gospodarstwa, z niepokojem patrzy na wysokość należnego świadczenia emerytalnego. Jak wynika z dostępnych informacji, w 2026 r. podstawa wymiaru emerytury rolniczej to 1 780 zł brutto.
Osoby ze stażem 25 lat mogą liczyć na nieco ponad 2 090 zł, a wydłużenie okresu składkowego o kolejne pięć lat skutkuje wzrostem świadczenia tylko o 44 zł – w sumie 2 136,77 zł miesięcznie. To kwota niemal równa minimum socjalnemu dla jednoosobowego gospodarstwa, które na początku roku wynosiło 1 950 zł.
Duże różnice między KRUS a ZUS – rolnicy krytykują system
Porównanie poziomu emerytur z dwóch najważniejszych systemów pokazuje skalę problemu. Jak wyjaśnia farmer.pl, w pierwszym kwartale 2025 r. przeciętna emerytura z KRUS wynosiła 2 185 zł brutto. Natomiast średnia wypłata z ZUS była niemal dwukrotnie wyższa – osiągała 4 189 zł brutto.
Różnice te – według rolników – "są niesprawiedliwe", szczególnie że wielu z nich także płaciło składki przez lata w obu systemach. Problem polega na tym, że lat pracy z dwóch różnych systemów nie można łączyć. Ktoś, kto przepracował 10 lat na umowie o pracę i 15 lat w gospodarstwie, nie nabywa prawa do pełnej emerytury ani z KRUS, ani z ZUS.
System ryczałtowy i bariery w sumowaniu składek
Rolnicy podkreślają, że głównym powodem tak niskich świadczeń są składki ryczałtowe w KRUS, które dla części gospodarstw w 2025 r. nie przekraczały nawet 500 zł miesięcznie. Dla porównania – w ZUS wysokość składek jest zależna od wynagrodzenia, co przekłada się na wyższe świadczenie w przyszłości.
Jak podaje farmer.pl, chociaż prawo w pewnych sytuacjach pozwala na uzyskanie dwóch oddzielnych emerytur, to dotyczy to jedynie przypadków, gdy okresy składkowe się nie pokrywają i przy spełnieniu kilku dodatkowych warunków.
Ograniczone mechanizmy łagodzące różnice
Ministerstwo rolnictwa w odpowiedzi na interpelację podkreśliło, że "do emerytury obliczonej według zasad zdefiniowanej składki, tj. na podstawie zgromadzonego kapitału emerytalnego w ZUS, doliczana jest dodatkowa kwota odpowiadająca okresom ubezpieczenia rolniczego". Jednocześnie resort zaznaczył, że to rozwiązanie nie oznacza pełnego sumowania lat pracy w obu systemach, a jedynie częściowe wykorzystanie składek opłaconych w rolnictwie.
Reforma systemu KRUS? Na razie tylko analizy
W odpowiedzi na główne pytanie rolników o planowane zmiany w systemie emerytalnym, wiceminister resortu Adam Nowak napisał: "Na obecnym etapie trudne jest do określenia, jak podjęte prace legislacyjne będą prowadzić do wdrożenia analizowanych rozwiązań". Jednocześnie ministerstwo zapewnia, że analizuje sytuację rolników, monitoruje poziom świadczeń i pozostaje otwarte na dalszą dyskusję. Jednak szczegółowych propozycji zmian nadal brakuje.